HƯỚNG DẪN HẠCH TOÁN, XUẤT HOÁ ĐƠN VỚI HÀNG CHO, BIẾU TẶNG MỚI NHẤT THEO THÔNG TƯ 99/2025
I. Hướng dẫn hạch toán
1.1. Hàng cho, biếu tặng vào kho rồi xuất sau. Ghi nhận giá mua và VAT đầu vào (nếu có):
Nợ TK 156 (Hàng hoá) – giá mua chưa thuế
Nợ TK 133 (Thuế GTGT được khấu trừ) – số thuế GTGT đầu vào đủ điều kiện
Có TK 111/112/331 – tiền trả cho người bán.
Đây là nghiệp vụ nhập hàng bình thường vào kho theo chế độ kế toán mới của Thông tư 99/2025. Thuế giá trị gia tăng đầu vào của hàng hóa (kể cả hàng hóa mua ngoài hoặc hàng hóa do cơ sở kinh doanh tự sản xuất) mà cơ sở kinh doanh sử dụng để cho, biếu, tặng, khuyến mại, quảng cáo thì được khấu trừ.
1.2. Khi xuất kho để cho hoặc biếu tặng. Không ghi doanh thu bán hàng vì không thu tiền; chuyển giá trị hàng hoá vào chi phí:
Nợ TK 641 – Chi phí bán hàng / Nợ TK 642 – Chi phí quản lý (tùy loại chi phí)
Có TK 156 – Giá vốn hàng cho/biếu
Có TK 3331 - Thuế GTGT phải nộp (nếu có)
Đây là cách kế toán ghi nhận chi phí hàng cho, biếu tặng – không phải doanh thu bán hàng.
1.3. Khi mua hàng về cho, biếu tặng luôn không qua kho. Kế toán ghi nhận bản chất không sử dụng tài khoản trung gian 156
Nợ TK 641 – Chi phí bán hàng / Nợ TK 642 – Chi phí quản lý (tùy loại chi phí)
Nợ TK 133 (Thuế GTGT được khấu trừ) – số thuế GTGT đầu vào đủ điều kiện
Có TK 111/112/331 – tiền trả cho người bán.
Có TK 3331 - Thuế GTGT phải nộp (nếu có)
1.4. Trường hợp sản phẩm, hàng hóa dùng để biếu, tặng cho người lao động được trang trải bằng quỹ khen thưởng, phúc lợi:
Nợ TK 353 - Quỹ khen thưởng, phúc lợi (tổng giá thanh toán)
Có TK 511 - Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ
Có TK 3331 - Thuế GTGT phải nộp (nếu có).
Đồng thời ghi nhận giá vốn hàng bán đối với giá trị sản phẩm, hàng hóa dùng để biếu, tặng người lao động:
Nợ TK 632 - Giá vốn hàng bán
Có các TK 155, 156,…
II. Hướng dẫn xuất hoá đơn
2.1. Theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP sửa đổi nội dung liên quan tới hóa đơn, chứng từ. Phải xuất hoá đơn GTGT cho khách hàng/đối tượng nhận hàng cho, biếu: dù không thu tiền, doanh nghiệp vẫn phải lập hoá đơn. Thời điểm lập hoá đơn theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu/sử dụng hàng hoá (không phân biệt đã thu tiền hay chưa).
2.2. Đối với hàng hóa, dịch vụ dùng để trao đổi, tiêu dùng nội bộ, biếu, tặng, cho là giá tính thuế giá trị gia tăng của hàng hóa, dịch vụ cùng loại hoặc tương đương tại thời điểm phát sinh các hoạt động này theo hướng dẫn của NĐ 181/2025 về thuế GTGT.
2.3. Quy đinh tại NĐ 70/2025 "Trường hợp khuyến mại hàng hóa, dịch vụ theo quy định của pháp luật về thương mại; cho, biếu, tặng hàng hóa, dịch vụ phù hợp với quy định pháp luật thì được lập hóa đơn tổng giá trị khuyến mại, cho, biếu, tặng kèm theo danh sách khuyến mại, cho, biếu, tặng. Tổ chức lưu giữ hồ sơ có liên quan về chương trình khuyến mại, cho, biếu, tặng và cung cấp khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu và phải chịu trách nhiệm về tính chính xác nội dung thông tin giao dịch và cung cấp bảng tổng hợp chi tiết hàng hóa, dịch vụ khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu. Trường hợp khách hàng yêu cầu lấy hóa đơn theo từng giao dịch thì người bán phải lập hóa đơn giao cho khách hàng."
Do vậy hiện nay đã quy định rõ hơn về cách xuất hoá đơn với hàng biếu tặng theo giá trị cho, biếu, tặng kèm theo danh sách thay vì không rõ như trước đây. Nhiều Kế toán vẫn hoang mang cách viết là "khách lẻ không lấy hoá đơn"; "người mua không cung cấp thông tin"; hay "Xuất theo danh sách cho, biếu tặng đính kèm". Điều này không có cụ thể và bảo vệ hoàn toàn được, chẳng có gì phải hoang mang khi chúng ta làm ăn đúng, làm thật và không gian dối ở đây. Mạnh mẽ lên một chút nữa nhé.
III. Thuế GTGT đầu ra của hàng biếu tặng – Điểm mới quan trọng so với quy định trước đây
Trước đây, khi doanh nghiệp xuất hàng cho, biếu tặng, kế toán thường gặp vướng mắc lớn về thuế GTGT. Nhiều trường hợp thuế GTGT đầu vào bị loại, hoặc chi phí bị xem là không phục vụ hoạt động kinh doanh, dẫn đến không được khấu trừ, làm tăng chi phí thực tế của doanh nghiệp.
Tuy nhiên, theo quy định mới tại Nghị định 320/2025 về thuế TNDN, cách tiếp cận đã thay đổi theo hướng thực tế và “dễ thở” hơn cho doanh nghiệp "Phần thuế giá trị gia tăng nộp theo phương pháp khấu trừ quy định tại điểm này không bao gồm phần thuế giá trị gia tăng đầu ra của hàng biếu, hàng tặng không thu tiền theo quy định của pháp luật về thuế giá trị gia tăng phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp;" theo hướng được trừ khi tính thuế TNDN phần thuế GTGT đầu ra đưa vào chi phí.
